ខ្សែក្រវាត់សុវត្ថភាព

Air Bags and Seatbelts — Mercedes-Benz Driving Safety Features

ខ្សែក្រវាត់សុវត្ថភាព (safety belt or seat belt)

ខ្សែក្រវាត់សុវត្ថភាព (seat belt) មានមុខងារជួយអ្នកដំណើរ និងអ្នកបរឡានឲ្យទទួល បាននូវសុវត្ថភាព ក្នុងកន្លែងអង្គុយ នៅពេលឡានបន្ថយល្បឿនភ្លាមៗ និងនៅពេល ជួបគ្រោះថ្នាក់ ដោយប៉ះទង្គិច ដោយចៃដន្យ ។ ខ្សែក្រវាត់ជួយកាត់បន្ថយគ្រោះថ្នាក់ ដែលអាចនឹងកើតឡើងលើមនុស្សនៅក្នុងឡាន ។

ប្រវែងទទឹងរបស់ខ្សែក្រវាត់ ត្រូវបានផលិតឡើងយ៉ាងទូលាយ ដូចនេះកម្លាំងកន្ត្រាក់ បង្កដោយ ការជាន់ ហ្រ្វាំងភ្លាមៗពេក នៅក្នុងករណីមានគ្រោះថ្នាក់ គឺជួយទប់ខ្លួន មនុស្សមិនឲ្យប៉ះទង្គិចផ្នែកផ្សែងៗក្នុងឡាន ។

ខ្សែក្រវាត់គល់3 (three-point seat belt)

ខ្សែក្រវាត់គល់ 3 ជាធម្មតាត្រូវបានប្រើប្រាស់ជាមួយម៉ូដែលឡានមួយចំនួន ដែលរិតដងខ្លួនមនុស្សដោយ 3 ចំនុច ។ ខ្សែក្រវាត់ប្រភេទនេះផលិតឡើង ដើម្បីការពារមនុស្ស ដោយពាក់ភ្ជាប់នឹងចំនុចនឹង 3 ។ មានខ្សែក្រវាត់ខ្លះទៀត គេផលិតឡើង មានចំនុចពាក់ភ្ជាប់ខ្លួនមនុស្សច្រើនជាង 3 ចំនុច ។

Seat Belt & Three Point Seat Belt

ឧបករណ៍ពន្លូតប្រវែងខ្សែក្រវាត់ (reeling device)

ខ្សែក្រវាត់សុវត្ថភាព (seat belt) បំពាក់មកជាមួយឧបករណ៍ពន្លូតប្រវែង (reeling device) ដែលឧបករណ៍ នេះមានមុខងារ ពន្លូត និង ពង្រួញ ខ្សែក្រវាត់ ដោយស្វ័យប្រវត្ត ។ នៅពេលពាក់ខ្សែក្រវាត់ នៅក្នុងឡាន អ្នកត្រូវទាញវា ពេលនោះកង់វិល (pulley) ធ្វើឲ្យខ្សែក្រវាត់អាចពន្លូតប្រវែងបាន បន្ទាប់មក រឺស័រ (spring) ត្រូវបានបន្តឹងខ្សែក្រវាត់នឹងដងខ្លួនមនុស្សភ្ជាប់នឹងកៅអីអង្គុយ ។

ដាក់គន្លឹះខ្សែក្រវាត់ ជួយឲ្យប្រាកដថាមេកានិចរបស់ខ្សែក្រវាត់ បានចាក់ជាប់ ។

• ប្រព័ន្ធដាក់គន្លឹះខ្សែក្រវាត់ឲ្យជាប់ ឬធូ អាស្រ័យលើកម្រិតកម្លាំងបន្ថយល្បឿនភ្លាមៗរបស់ឡាន
• ប្រព័ន្ធដាក់គន្លឹះខ្សែក្រវាត់ឲ្យជាប់ អាស្រ័យលើល្បឿនដែលធ្វើឲ្យខ្សែក្រវាត់ពន្លូតប្រវែង

ប្រព័ន្ធដែលដាក់គន្លឹះខ្សែក្រវាត់ឲ្យរិតជាប់ អាស្រ័យលើកម្រិតកម្លាំង បន្ថយល្បឿនឡា ភ្លាមៗ ជាមួយនឹងកម្លាំង និងទំងន់ ដែលយីកយោកចលនាទៅមុខ ទៅក្រោយ ។ នៅពេលឡានស្រាប់តែត្រូវបានជាន់ហ្រ្វាំង ឲ្យឈប់ភ្លាមៗ ទំងន់ឡានយោកទៅមុខ ហើយធ្វើឲ្យ បន្ទៈពង្រួញខ្សែក្រវាត់ (retractor plate) មានចលនាឡើងលើ ទប់ទាល់នឹងកង់វិល (pulley) ។ បន្ទៈពង្រួញខ្សែក្រវាត់ ភ្ជាប់ធ្មេញក្រោយគេ របស់កង់វិល (end teeth of the pulley) ហើយធ្វើឲ្យ ខ្សែក្រវាត់ ដាក់គន្លឹះជាប់ ។

នៅពេលកម្លាំងចាប់ហ្រ្វាំងបញ្ឈប់ ទំងន់ឡានយោកទៅក្រោយ ដោយកំលាំងទំនាញ ផែនដី ករណីនេះ ធ្វើឲ្យបន្ទៈពង្រួញខ្សែក្រវាត់ ផ្ដាច់ពីកង់វិល ហើយខ្សែក្រវាត់ មិនត្រូវបានដាក់គន្លឹះជាប់ទៀតទេ ។

ល្បឿនដែលខ្សែក្រវាត់ពន្លូតប្រវែង ដែលប្រព័ន្ធមេកានិចដាក់គន្លឹះខ្សែក្រវាត់ជាប់ អាស្រ័យលើ ល្បឿនពន្លូតខ្សែក្រវាត់ ។ ប្រព័ន្ធដាក់គន្លឹះមេកានិចមានផ្នែកផ្សេងៗ ដូចជា ៖

• កង់វិល (pulley)
• ដងគាស់មេកានិច (lever)
• បន្ទៈគន្លឹះ ជាមួយរឺស័រ (stop plate with spring)
• បន្ទៈពង្រួញខ្សែក្រវាត់ (retractor plate)

ប្រសិនបើអ្នកពន្លូតខ្សែក្រវាត់ ដោយរហ័សពេក ដងគាស់មេកានិច (lever) នឹងមានចលនាឡើងលើ ដោយសារកម្លាំងចាកផ្ចិត (centrifugal force) ដែលដងគាស់ត្រូវបានភ្ជាប់ទៅនឹងបន្ទៈគន្លឹះ (stop plate) និងធ្វើឲ្យបន្ទៈពង្រួញ ខ្សែក្រវាត់ (retractor plate) ទប់ទល់នឹងកង់វិល (pulley) ។ បន្ទាប់មកខ្សែក្រវាត់នឹងដាក់គន្លឹះជាប់ ។

ប្រសិនបើខ្លួនមនុស្សត្រូវបានទប់ពីចលនាកន្រ្តាក់ ខ្លួនមនុស្សនឹងត្រូវបានទាញ ឲ្យមកផ្អែកកន្លែងដើមវិញ ។  រឺស័រ (spring) នឹងរុញច្រាន បន្ទៈគន្លឹះ (stop plate) ឲ្យមកចុះក្រោម ហើយបន្ទៈពង្រួញ (retractor plate) ត្រូវបានបន្ធូរពី កង់វិល (pulley) នាំឲ្យខ្សែក្រវាត់បន្ធូរវិញ ។

exemplified by the seatbelt lock

សូមចុចរូបភាព ដែលមានប្រធានបទខាងក្រោម ដើម្បើស្វែងយល់បន្ត អំពីប្រព័ន្ធសុវត្ថភាពឡាន !

ស្វែងយល់អំពីពោងសុវត្ថភាព (SRS Airbag)

ដំណើរការពោងសុវត្ថភាព (airbag activation)

ការងារជាមួយពោងសុវត្ថភាព (Working on Airbags)

Textbook by Electude Beheer B.V. World’s Leading Automotive E-learning Application
Prepared by Tiv Dararith, Mechanical Engineer at Institute of Technology of Cambodia

គ្រឿងទប់ការពារក្បាល

Mazda Active Head Restraints

គ្រឿងទប់ការពារក្បាល (active head restraint)

នៅក្នុងហេតុការគ្រោះថ្នាក់ចរាចរ ឡានបុកពីក្រោយ ជាមួយដងខ្លួនមនុស្សត្រង់ ក្បាលមនុស្ស នឹងមានចលនាទៅក្រោយ ហើយទៅមុខ យ៉ាងលឿន ។ ចលនានេះស្រដៀង ចលនារបស់រំពាត់ខ្សែតី ដែលនៅពេលកើតមានគ្រោះថ្នាក់ បណ្ដាលឲ្យមនុស្ស នៅក្នុងឡានទទួលរងគ្រោះថ្នាក់ធ្ងន់ធ្ងរ អាចបាក់ក (whiplash) ។

គ្រឿងទប់ការពារក្បាល (active head restraint) ជួយការពារមនុស្សពីការបាក់ក ហើយកាត់បន្ថយ កម្លាំងកន្រ្តាក់ រវាងក្បាលមនុស្ស និងឧបករណ៍ទប់ក្បាល (head restraint) ។ មេកានិចរបស់គ្រឿងទប់ក្បាល  (restraint mechanism) មាននៅក្រោយកៅអីអង្គុយខាងមុខ ឬខាងក្រោយឧបករណ៍ទប់ក្បាល ។

serious injury called whiplash

នៅពេលកំពុងបើកបរ ប្រសិនបើមានឡានមកបុកពីខាងក្រោយ ឧបករណ៍ទប់ក្បាល នឹងមានចលនា ឡើងលើ ហើយទៅមុខ ដែលចលនានេះអាចជួយឲ្យក្បាលមនុស្ស ទទួលរងកម្លាំងតិច ។

ឧបករណ៍មេកានិចទប់ការពារក្បាល (mechanical active head restraint)

ផ្នែកមួយនៃប្រព័ន្ធជាឧបករណ៍ប្រើកម្លាំង ដែលខ្លួនមនុស្សផ្នែកខាងលើ និងប៉ះខ្នង ។  នៅពេលមានកម្លាំងបុកពីក្រោយ បន្ទៈបង្កើតសំពាធ (pressure plate) នៅខាងក្រោយ ខ្នងអ្នកបរឡាន ត្រូវបានរុញថយក្រោយ ។ ឧបករណ៍ទប់ក្បាល (head restraint) ត្រូវបានភ្ជាប់ទៅនឹងបន្ទៈបង្កើតសំពាធ ហើយមានចលនា ឡើងលើ និង ទៅមុខ ដោយសារគ្រឿងមេកានិច (lever mechanic) ។ ចលនានៃឧបករណ៍ទប់ក្បាលជួយគាំទ្រក្បាលមនុស្សឲ្យមានចលនាយឺត ការពារ គ្រោះថ្នាក់ធ្ងន់ធ្ងរ ដែលអាចកើតមាន ដោយសារឡានមកបុកពីខាងក្រោយ ពេលបើកបរ ។ បន្ទាប់ពីការប៉ះទង្គិចពីក្រោយ ឧបករណ៍ទប់ក្បាល (head restraint) និងបន្ទៈបង្កើតសំពាធ (pressure plate) នឹងត្រលប់ទៅរក ទីតាំងដើមវិញ ដោយស្វ័យប្រវត្ត ។

mechanical active head restraint

ឧបករណ៍អេឡិចត្រូនិចទប់ការពារក្បាល (electrical active head restraint)

មានប្រព័ន្ធមួយចំនួន ដែលប្រព័ន្ធមេកានិច មិនសហការ ជាមួយឧបករណ៍ទប់ក្បាល ។ ខណៈពេលមានការប៉ះទង្គិច ពីខាងក្រោយឡាន ប្រព័ន្ធមេកានិច នៅក្នុងឧបករណ៏ ទប់ការពារក្បាល ធ្វើឲ្យផ្នែកខាងមុខ នៃឧបករណ៏ទប់ការពារក្បាល មានចលនាទៅមុខ ហើយឡើងលើ ។

ប្រព័ន្ធមេកានិច និងអេឡិចត្រូនិច នៅក្នុងឧបករណ៏ទប់ការពារក្បាល ផលិតឡើងពី រឺស័របណ្តឹង (tensioned spring) និង ម៉ូទ័រអគ្គិសនី (electromagnetic actuator) ។

នៅពេលភ្លាមៗដែល ម៉ូឌុលអេឡិចត្រូនិច (control unit) របស់ពោងសុវត្ថភាព (airbag) ចាប់បានពត៌មាន នៃការប៉ះទង្គិចពីខាងក្រោយ វានឹងធ្វើឲ្យម៉ូទ័រអគ្គិសនី ក្នុងឧបករណ៏ទប់ការពារក្បាល ដំណើរការឡើង ។ ម៉ូទ័រអគ្គិសនី បន្ធូររឺស័រ  ហើយជាលទ្ធផល ដែលផ្នែកខាងមុខ នឹងមានចលនាទៅមុខ ហើយឡើងលើ គាំទ្រជួយការពារក្បាល និងកមនុស្ស ។

modern front seat with electrical active head restraint

ប្រព័ន្ធមួយចំនួនទៀត ឧបករណ៍ទប់ក្បាល អាចកែប្រែឡើងវិញ ដោយចុច ប៉ូតុងមេកានិច (button) និងប្រព័ន្ធមួយចំនួនទៀតត្រូវប្រើ ឧបករណ៍ឯកទេស (special tool) ទៅកែប្រែឡើងវិញ ។

សូមចុចរូបភាពខាងក្រោម ស្វែងយល់បន្ត អំពីដំណើរការ ប្រព័ន្ធសុវត្ថភាពឡាន !

ស្វែងយល់អំពីពោងសុវត្ថភាព (SRS Airbag)

ការងារជាមួយពោងសុវត្ថភាព (Working on Airbags)

Textbook by Electude Beheer B.V. World’s Leading Automotive E-learning Application
Prepared by Tiv Dararith, Mechanical Engineer at Institute of Technology of Cambodia

ការងារជាមួយពោងសុវត្ថភាព

Working on Airbags

ពោងសុវត្ថភាពឡាន (vehicle with airbag)

នៅជំនិញឡានមានលក្ខណៈផ្សេងៗ ដែលអាចកំណត់ថា ឡានម៉ូដែលនោះ បំពាក់ប្រព័ន្ធពោងសុវត្ថភាព (airbags system) ។ លក្ខណៈទាំងអស់នោះមានដូចជា ៖

• ភ្លើងសញ្ញាខុសប្រក្រតីនៃពោងសុវត្ថភាព (airbag warning light) ដែលមាននៅលើហាញកុងទ័រឡាន
• មានអក្សរកាត់ នៅទីតាំងដែលរោងចក្រឡានបានបំពាក់ពោងសុវត្ថភាព ដែលបង្ហាញដោយ អក្សរ SRS ឬ SIR ឬក៏គេសរសេរ Airbag
• បង្ហាញជាអក្សរ/លេខកូដ នៃលេខតួរ (chassis number or VIN)
• មានកុងតាក់ បិទ/បើក ពោងសុវត្ថភាពអ្នកដំណើរ (passenger airbag)

vehicle with airbags

ការដោះជួសជុលពោងសុវត្ថភាព

មុនពេលអ្នកដោះពោងសុវត្ថភាព (removing airbag) ត្រូវមើលរបៀប ដោះពោងសុវត្ថភាព ពីមួយដំណាក់កាល ទៅមួយដំណាក់កាលនៅក្នុង ឯកសារជួសជុលឡាន (service manual) ។ របៀបដោះពោងសុវត្ថភាព មានរបៀបខុសគ្នា ទៅតាមម៉ូដែលឡាន និងឆ្នាំផលិត ។

របៀបដោះពោង មានដំណាក់កាលដូចជា ៖

• ដំបូងត្រូវ បិទម៉ាស៊ីន (turn off car ignition)
• ដោះខ្សែប៉ូលអាគុយ (remove batter terminals) ដោយដោះខ្សែប៉ូលដកមុន (-) មើលក្នុងឯកសារជួសជុល ដែលត្រូវប្រើរយៈពេលរង់ចាំ រហូលដល់ពេលម៉ូឌុលអេឡិចត្រូនិច (control unit) ផ្ដាច់ចរន្តពីពោងសុវត្ថភាព ពីព្រោះម៉ូឌុលអេឡិចត្រូនិច អាចធ្វើឲ្យពោងខ្យល់ផ្ទុះឡើងខណៈពេលនោះ
• ខណៈពេលរង់ចាំ កន្លងទៅ ទៅតាមការណែនាំរបស់ឯកសារជួសជុល អ្នកអាចដោះពោងសុវត្ថភាព ចេញពីម៉ូឌុលអេឡិចត្រូនិច ហើយដោះចេញមកខាងក្រៅ

How to Remove an Airbag Honda Civic 96-00

ការតំឡើងពោងសុវត្ថភាព

មុនពេលអ្នកតំឡើងពោងសុវត្ថភាព (installing airbag) ត្រូវមើលរបៀបដោះ នៅក្នុងឯកសារជួសជុល ។ របៀបតំឡើងមានរបៀបខុសគ្នា ទៅតាមម៉ូដែលឡាន និងឆ្នាំផលិត ។

របៀបតំឡើងពោងមានដំណាក់កាលដូចជា ៖

• ដំបូងត្រូវតំឡើងពោង
• ភ្ជាប់វាទៅនឹងម៉ូឌុលអេឡិចត្រូនិច
• ភ្ជាប់ប៉ូលបូកអាគុយឡើងវិញ បន្ទាប់មកភ្ជាប់ប៉ូលដកអាគុយ

បម្រាម ៖

មិនត្រូវប្រើម៉ាល់ទីម៉ែត (multimeter) ទៅធ្វើតេស្តពោងសុវត្ថភាព ដោយសារ ម៉ាលទីម៉ែត អាចបង្កើតចរន្តអគ្គិសនីឲ្យរត់ឆ្លងកាត់ប្រព័ន្ធពោង ដែលអាចបង្កឲ្យ ពោងផ្ទុះបំប៉ោងឡើង ខណៈពេលធ្វើតេស្ត ។

ការដោះប៉ូលអាគុយ អាចធ្វើឲ្យបាត់បង់ពត៌មានមួយចំនួននៅក្នុងម៉ូឌុលអេឡិចត្រូនិច ឬកុំព្យូទ័រឡាន ។ ត្រូវមានកម្មវិធី និងម៉ាស៊ីនស្កេន របស់រោងចក្រ ដើម្បីបញ្ចូលកម្មវីធី ឡើងវិញ បន្ទាប់ពីដោះខ្សែប៉ូលអាគុយ ។

សូមចុចលើរូបអាគុយខាងក្រោម ដើម្បីស្វែងយល់អំពីបញ្ហាផ្សេងៗ នៃការដោះ ខ្សែប៉ូលអ៉គុយ ។ ចុចលើរូបម៉ាល់ទីម៉ែត ស្វែងយល់អំពីរបៀបប្រើប្រាស់ម៉ាល់ទីម៉ែត !

ការធ្វើតេស្តអាគុយរថយន្ត (how to test battery)

របៀបប្រើប្រាស់ ម៉ាល់ទីម៉ែតឌីជីថល (digital multimeter)

Textbook by Electude Beheer B.V. World’s Leading Automotive E-learning Application
Prepared by Tiv Dararith, Mechanical Engineer at Institute of Technology of Cambodia

ពោងសុវត្ថភាព

What safety features does your car have?

ពោងសុវត្ថភាព (airbags)

ពោងសុវត្ថភាព (airbags) គឺជាពោងខ្យល់ការពារ ដោយវាផ្ទុះបំប៉ោងឡើង ដោយស្វ័យប្រវត្ត ប្រសិនមានហេតុការណ៍គ្រោះថ្នាក់ចរាចរកើតឡើង ។ នៅពេលពោងបំប៉ោងឡើង វាជួយការពារអ្នកបរឡាន ខណៈការជល់ ប៉ះទង្គិចគ្នា  ដែលវាអាចកាត់បន្ថយគ្រោះថ្នាក់ធ្ងន់ធ្ងរឲ្យមកជាគ្រោះថ្នាក់ស្រាល ។

ប្រព័ន្ធពោងសុវត្ថភាព ជាទូទៅសំដៅទៅលើ ប្រព័ន្ធពោងជំនួយគំហ៊ាត់ (Supplemental Restraint System (SRS)) ។ រោងចក្រផលិតឡានខ្លះ ប្រើពាក្យ ប្រព័ន្ធពោងជំនួយគំហ៊ាត់ ដែលអាចបំប៉ោងឡើង (Supplemental Inflatable Restraint (SIR)) ឬ (Automotive Inflatable Restraint (AIR)) ។

SRS Airbag

សូមមើលពាក្យសរសេរកាត់ SRS, SIR និង AIR ឬពាក្យ Airbag បានបង្ហាញ នៅលើចង្កូតឡាន (steering wheel) ដើម្បីឲ្យដឹងថា ប្រសិនឡាន ត្រូវបានបំពាក់ ពោងសុវត្ថភាពសំរាប់អ្នកបរឡាន (driver’s airbag) ។ អក្សរដូចគ្នាដែរ បានបង្ហាញនៅលើ ផ្ទៃតាប្លូឡាន នៅកន្លែងអង្គុយ នៅផ្នែកការពារចំហៀង និងនៅកន្លែងផ្សេងៗ ប្រសិនបើឡានបានបំពាក់ពោងសុវត្ថភាព ។ ចំនួនទីតាំងដែលត្រូវបំពាក់ពោងសុវត្ថភាព អាស្រ័យលើម៉ូដែលឡាន ។

ទីតាំងពោងសុវត្ថភាព (position of the airbag)

ពោងសុវត្ថភាព បំពាក់នៅទីតាំងមួយចំនួននៅក្នុងឡាន ។ មនុស្សនៅក្នុងឡានត្រូវបាន ការពារសុវត្ថភាព នៅកន្លែងមួយចំនួន ។

ពោងសុវត្ថភាពដែលការពារមនុស្សទាំងអស់នៅក្នុងឡាន អាចមានទីតាំង ៖

• ពោងសុវត្ថភាពអ្នកបើកបរ (driver airbag)
• ពោងសុវត្ថភាពអ្នកដំណើរ (passenger airbag)
• ពោងសុវត្ថភាពចំហៀង (side airbags)
• ពោងសុវត្ថភាពជង្គង់ (knee airbags)
• ពោងសុវត្ថភាពវាំងនន (curtain airbags)

position of the airbag

ដំណើរការរបស់ពោងសុវត្ថភាព (activation of the airbag)

ដំណើរការពោងសុវត្ថភាព មានដំណាក់កាល ៖

1. ញ្ញាណករនៃការប៉ះទង្គិច (collision sensor) យកបានពត៌មាននៃការប៉ះទង្គិច ហើយបញ្ជូនសញ្ញាទៅឲ្យម៉ូឌុលអេឡិចត្រូនិច (control unit) ។
2. ម៉ូឌុលអេឡិចត្រូនិច (control unit) យកសញ្ញារបស់សែនស័រ (input) ហើយធ្វើការប្រៀបធៀបទិន្នន័យ ដែលបានផ្ទុកនៅក្នុងម៉ូឌុលអេឡិចត្រូនិច ។ ប្រសិនបើសញ្ញារបស់សែនស័រ (sensor signal) ទទួលស្គាល់ថាមានគ្រោះថ្នាក់ ចរាចរកើតឡើង សញ្ញានោះត្រូវបានបញ្ជូនទៅពោងសុវត្ថភាព (output) ។
3. ម៉ូទ័រអគ្គិសនី (actuator) ទទួលសញ្ញានោះ ដែលប្រាប់ដោយ ម៉ូឌុល អេឡិចត្រូនិច ធ្វើឲ្យពោងខ្យល់ផ្ទុះបំប៉ោងឡើង ។

ប្រព័ន្ធពោងសុវត្ថភាព (airbag system)

ពោងសុវត្ថភាពទាំងអស់ មិនមែនស្រាប់តែផ្ទុះឡើងទេ នៅពេលមានគ្រោះថ្នាក់ចរាចរ ។ ប្រសិនបើមានការប៉ះទង្គិចនៅផ្នែក តាមទិសដៅបណ្ដោយឡាន (longitudinal direction) នោះពោងសុវត្ថភាពចំហៀង (side airbags) បំប៉ោងឡើងយ៉ាងលឿនបំផុត ។

សែនស័រនៃការប៉ះទង្គិច (collision sensor) ទទួលបានពត៌មាន នៃការប៉ះទង្គិច តាមទិសដៅត្រង់ (literal direction) ។ សញ្ញាពីសែនស័រ បញ្ជូនទៅ ម៉ូឌុលអេឡិចត្រូនិច (control unit) ហើយម៉ូឌុលនោះសម្រេចថា តើពោងសុវត្ថភាពចំហៀង (side airbags) ត្រូវតែផ្ទុះបំប៉ោងឡើង ឬក៏អត់ ។

សែនស័រចាប់យកទំងន់មនុស្សអង្គុយ (seat occupancy sensor) ទទួលពត៌មានថា តើមានអ្នកដំណើរអង្គុយ ឬ មិនមាន ប្រសិនបើពត៌មានប្រាប់ថា មិនមានអ្នកដំណើរ អង្គុយខាងមុខ ក្បែរអ្នកបើកបរ នោះពោងសុវត្ថភាពអ្នកដំណើរ  (passenger airbag) មិនផ្ទុះបំប៉ោងឡើងទេ ។

airbag system

ការបិទប្រព័ន្ធពោងសុវត្ថភាពអ្នកដំណើរ (disabling passenger airbag) ត្រូវបានណែនាំ នៅក្នុងកលៈទេសៈខ្លះ នៅពេលបើកបរ អ្នកបរឡានត្រូវតែបិទ មិនឲ្យពោងអ្នកដំណើរ ធ្វើការ ៖

• នៅពេលមានក្មេងតូចអង្គុយខាងមុខដោយប្រើកៅអីការពារក្មេង (baby seat)
• នៅពេលមានក្មេងមានកម្ពស់ទាបជាង 1.4 m

ប្រសិនអ្នកបរឡាន មិនបានបិទប្រព័ន្ធពោងសុវត្ថភាពផ្នែកអ្នកដំណើរ វានឹងបង្កើនគ្រោះថ្នាក់ ដល់ក្មេងតូច ប្រសិនមានការប៉ះទង្គិចឡានកើតឡើង ។

ចុចរូបភាពខាងក្រោម ស្វែងយល់បន្ត អំពីដំណើរការ ប្រព័ន្ធពោងសុវត្ថភាព !

ដំណើរការប្រព័ន្ធពោងសុវត្ថភាព (SRS Airbag Activation)

ការងារជាមួយពោងសុវត្ថភាព (Working on Airbags)

ស្វែងយល់អំពីខ្សែក្រវាត់សុវត្ថភាព (seat belt)

Textbook by Electude Beheer B.V. World’s Leading Automotive E-learning Application
Prepared by Tiv Dararith, Mechanical Engineer at Institute of Technology of Cambodia

ដំណើរការពោងសុវត្ថភាព

CNET On Cars – Smarter Driver: Is your airbag your enemy?

គោលការណ៍ពោងសុវត្ថភាព (airbag-designed)

ពោងសុវត្ថភាព (airbags) ផលិតឡើងក្នុងគោលបំណង កាត់បន្ថយគ្រោះថ្នាក់ ដែលបង្កដោយការប៉ះទង្គិចនៅពេលបើកបរ ។

ម៉ូឌុលអេឡិចត្រូនិច (control unit) ប្រើពត៌មានពី ញ្ញាណករ (sensors) ទៅវិភាគ ស្ថានការរបស់ឡាន និងមនុស្សនៅខាងក្នុងឡាន ។

អាស្រ័យលើស្ថានការផ្សេងៗគ្នា ម៉ូឌុលអេឡិចត្រូនិច កំណត់បាននូវស្ថានភាព របស់មនុស្សនៅក្នុងឡាន ហើយអាចវិភាគបានថា តើគួរបញ្ជា ឲ្យពោងសុវត្ថភាពផ្ទុះបំប៉ោងឡើងតែមួយ ឬលើសពីមួយ ដើម្បីអាចការពារ មនុស្សនៅក្នុងឡាន នៅពេលមានគ្រោះថ្នាក់ចរាចរកើតឡើង ។ បន្ទាប់មកពោងសុវត្ថភាព អាចការពារ និងកាត់បន្ថយគ្រោះថ្នាក់ ដែលវាត្រូវបាន បញ្ជាដោយម៉ូឌុលអេឡិចត្រូនិចឡាន ។

ប្រតិបត្តិការរបស់ពោងសុវត្ថភាព (decision-making process)

ក្នុងខណៈពេល ដែលមានគ្រោះថ្នាក់ចរាចរដោយចៃដន្យ ម៉ូឌុលអេឡិចត្រូនិច (control unit) កំណត់បាននូវ ស្ថានភាព ហើយអាចបញ្ជាឲ្យប្រើពោងសុវត្ថភាពតែមួយ ឬលើសពីមួយ ដោយយោងលើពត៌មានដូចជា ៖

• តើត្រូវធ្វើឲ្យពោងសុវត្ថភាពណាមួយ ផ្ទុះបំប៉ោងឡើង (ដោយប្រើញ្ញាណករចាប់យក ទំងន់មនុស្សអង្គុយ (seat occupancy sensor))
• តើកម្រិតនៃកម្លាំងប៉ះទង្គិច នៅតាមទិសដៅបណ្ដោយ (longitudinal direction) ខ្លាំងប៉ុណ្នា (ដោយប្រើ ញ្ញាណករចាប់យក កម្លាំងប៉ះទង្គិច តាមទិសដៅ បណ្ដោយ (collision sensors))

airbag system

• តើកម្រិតនៃកម្លាំងប៉ះទង្គិច នៅតាមទិសដៅត្រង់ (literal direction) ខ្លាំងប៉ុណ្នា (ដោយប្រើ ញ្ញាណករចាប់យកកម្លាំងទង្គិចតាមទិសដៅត្រង់ (literal sensor)
• តើពោងសុវត្ថភាពអ្នកដំណើរត្រូវបានបិទ ឬបើក ពីព្រោះអាចមាន ក្មេងតូចអង្គុយ នៅខាងមុខ ក្បែរអ្នកបរឡាន ?

កម្រិតការប៉ះទង្គិច (threshold value)

នៅពេលម៉ូឌុលអេឡិចត្រូនិច វិភាគដឹងពត៌មានអំពី កម្រិតកម្លាំងប៉ះទង្គិច ដល់កម្រិតមួយ នោះវានឹងបញ្ជាឲ្យពោងសុវត្ថភាពផ្ទុះឡើងយ៉ាងលឿនបំផុត ដើម្បីការពារមនុស្សនៅក្នុងឡាន ។ ប្រសិនបើកម្រិតកម្លាំងប៉ះទង្គិចតិច ដោយយោងលើកម្លាំងកន្រ្តាក់ទាញរបស់ខ្សែក្រវ៉ាត់សុវត្ថភាព (seat belt) នោះពោងសុវត្ថភាពនឹងផ្ទុះបំប៉ោងដោយប្រើកម្លាំងតិច ។

threshold value

ម៉ូឌុលអេឡិចត្រូនិច (control unit) មិនមែនគ្រាន់តែត្រួតពិនិត្យ កម្រិតកម្លាំង ប៉ះទង្គិចផ្សេងៗ វាថែមទាំងវិភាគដឹងស្ថានភាពជាក់ស្ដែងនៃគ្រោះថ្នាក់មួយ ដែលកំពុងកើតឡើង ដោយប្រើពត៌មាន ឬទិន្នន័យពីញ្ញាណករមួយចំនួន ដែលបានរៀបរាប់ខាងលើ ហើយអាចកំណត់បាន ប្រសិនបើមានគ្រោះថ្នាក់ចរាចរ ធ្ងន់ធ្ងរកើតឡើង ។

វិធីដែលធ្វើឲ្យពោងសុវត្ថភាពបំប៉ោងឡើង 

ផលនៃគ្រោះថ្នាក់ចរាចរ ដែលបង្កឲ្យមានកម្លាំងទង្គិច ត្រូវបានកាត់បន្ថយលើមនុស្ សនៅក្នុងឡាន ដោយធ្វើឲ្យផ្ទុះពោងសុវត្ថភាព នៅចំនុចត្រឹមត្រូវ និងកម្លាំងគំហ៊ាត់ត្រឹមត្រូវមួយ ។

ការបញ្ជាឲ្យពោងសុវត្ថភាពណាមួយដំណើរការ ដោយយោងលើពត៌មាន ដូចខាងក្រោម ៖

• កម្លាំងប៉ះទង្គិច (ដោយប្រើ ញ្ញាណករ collision sensors និង literal sensors)
• ទីតាំងមនុស្សអង្គុយ (ដោយប្រើញ្ញាណករចាប់យកទីតាំងមនុស្សអង្គុយ (seat position sensor))
• ទំងន់មនុស្សនៅក្នុងឡាន (ដោយប្រើញ្ញាណករចាប់យកទំងន់មនុស្សអង្គុយ (seat occupancy sensor))

airbag activation

ចលនារបស់មនុស្សនៅក្នុងឡាន អាស្រ័យលើ ទំងន់ និងកម្លាំងប៉ះរបស់មនុស្ស ។ ដូចនេះម៉ូឌុលអេឡិចត្រូនិច អាចបញ្ជាទីតាំងត្រូវបំប៉ោងពោង ដើម្បីការពារ មនុស្សឲ្យចំគោលដៅ ។

បញ្ហាកំហូចពោងសុវត្ថភាព 

airbag warning light

នៅពេលអ្នកបញ្ឆេះឡាន អ្នកបើកកុងតាក់ឡាន ភ្លើងសញ្ញាខុសប្រក្រតី របស់ពោងសុវត្ថភាពភ្លឺឡើង (airbag warning light) នៅលើហាញកុងទ័រឡាន (instrument cluster) ។ ប្រព័ន្ធពោងការពារសុវត្ថភាព ត្រូវបានត្រួតពិនិត្យ ដោយកុំព្យូទ័រឡាន ឬម៉ូឌុលអេឡិចត្រូនិច ។ ប្រសិនបើប្រព័ន្ធពោង មិនមានបញ្ហា ភ្លើងសញ្ញានោះ នឹងរលត់ទៅវិញ ។ ប៉ុន្តែប្រសិនបើប្រព័ន្ធពោងមានបញ្ហាអ្វីមួយកើតឡើង នោះភ្លើងសញ្ញាខុសប្រក្រតី នឹងបន្តភ្លឺឡើង ឬលោតភ្លិបភ្លែតៗ ។

ត្រូវយកឡានទៅត្រួតពិនិត្យប្រព័ន្ធពោងជាបន្ទាន់ ប្រសិនបើភ្លើងសញ្ញានោះ នៅបន្តភ្លឺឡើង នៅពេលម៉ាស៊ីនកំពុងដំណើរការ ។

Textbook by Electude Beheer B.V. World’s Leading Automotive E-learning Application
Prepared by Tiv Dararith, Mechanical Engineer at Institute of Technology of Cambodia